İş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte işçinin en çok merak ettiği konu, kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadığıdır. Kıdem tazminatı 1475 sayılı eski İş Kanunu’nun hâlen yürürlükte olan 14. maddesinde, ihbar tazminatı ise 4857 sayılı İş Kanunu’nun 17. maddesinde düzenlenmiştir.
Kıdem tazminatına kimler hak kazanır?
Aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışmış olan işçinin iş sözleşmesi aşağıdaki hâllerden biriyle sona ererse kıdem tazminatına hak kazanılır:
- İşveren tarafından, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık (İş K. m.25/II) dışında bir sebeple feshedilmesi
- İşçi tarafından haklı nedenle (İş K. m.24) feshedilmesi; örneğin ücretin ödenmemesi veya çalışma koşullarının uygulanmaması
- Muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle işten ayrılma
- Yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı ya da toptan ödeme almak amacıyla ayrılma
- Emeklilik için yaş dışındaki şartları (sigortalılık süresi ve prim gün sayısı) tamamlayarak ayrılma
- Kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde kendi arzusuyla ayrılması
- İşçinin ölümü
Kendi isteğiyle istifa eden işçi kural olarak kıdem tazminatı alamaz. Ancak istifanın gerçekte işverenin ücretleri ödememesi gibi haklı bir nedene dayandığı durumlarda fesih, haklı nedenle fesih olarak değerlendirilebilir.
Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?
İşçiye, işe başladığı tarihten itibaren her geçen tam yıl için 30 günlük ücret tutarında kıdem tazminatı ödenir; bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır. Hesapta son brüt ücrete, düzenli olarak ödenen yol, yemek, ikramiye gibi para veya parayla ölçülebilen menfaatler de eklenir; buna giydirilmiş ücret denir. Bir yıllık kıdem tazminatı tutarı kıdem tazminatı tavanını geçemez; tavan her altı ayda bir yeniden belirlenir. Kıdem tazminatından yalnızca damga vergisi kesilir.
| Kalem | Hesap | Tutar (brüt) |
|---|---|---|
| 6 tam yıl | 40.000 TL × 6 | 240.000,00 TL |
| 4 ay | 40.000 TL × 4 / 12 | 13.333,33 TL |
| Toplam | 253.333,33 TL |
İhbar tazminatı ve bildirim süreleri
| İşçinin kıdemi | Bildirim süresi |
|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta |
| 1,5 yıl – 3 yıl | 6 hafta |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta |
Belirsiz süreli iş sözleşmesini bildirim süresine uymadan fesheden taraf, bu sürelere ait ücret tutarında ihbar tazminatı öder. İşveren, bildirim süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen feshedebilir. Haklı nedenle yapılan fesihlerde ve belirli süreli iş sözleşmelerinde ihbar tazminatı söz konusu olmaz. İhbar tazminatından gelir vergisi ve damga vergisi kesilir.
Zamanaşımı ve zorunlu arabuluculuk
Kıdem ve ihbar tazminatı talepleri, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren beş yıllık zamanaşımına tabidir. Dava açmadan önce arabuluculuk bürosuna başvurmak dava şartıdır; başvuru, karşı tarafın yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Arabulucuya başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar zamanaşımı durur. Anlaşma sağlanamazsa son tutanakla birlikte iş mahkemesinde dava açılır.
31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanunla belirsiz alacak davası kaldırılmıştır. Kesin miktarı bilirkişi hesabıyla ortaya çıkacak işçilik alacakları için artık kısmi dava açılıp, tahkikat sona erinceye kadar bir defaya mahsus olmak üzere talep artırılabilmektedir; artırılan kısım bakımından da zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılır.
Sıkça sorulan sorular
Bir yılı doldurmadan işten çıkarıldım, kıdem tazminatı alabilir miyim?
Hayır, kıdem tazminatı için en az bir yıllık kıdem şarttır. Ancak koşulları varsa ihbar tazminatı ile ödenmemiş ücret ve fazla çalışma gibi alacaklar talep edilebilir.
İşveren kıdem tazminatını geç öderse ne olur?
Kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi hâlinde, gecikilen süre için mevduata uygulanan en yüksek faiz talep edilebilir.
Emeklilik nedeniyle ayrılmak için ne yapmalıyım?
SGK’dan kıdem tazminatına esas yazı alınarak işverene bildirilir ve iş sözleşmesi bu gerekçeyle sona erdirilir.
Kıdem, ihbar ve diğer işçilik alacaklarında arabuluculuk ve dava süreci için hukuki destek alabilirsiniz. Ayrıntılı bilgi için İş Hukuku sayfasını inceleyebilir, Av. Büşra Aygün Okyay ile Kağızman’daki büroda veya telefonla randevu alabilirsiniz.
Av. Büşra Aygün Okyay
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2019). Avukatlık stajını Kars’ta tamamladı; Kağızman’daki bürosunda bireysel ve kurumsal müvekkillere dava takibi ve hukuki danışmanlık hizmeti veriyor. Arabuluculuk ve bilirkişilik eğitimlerini tamamladı.
ÖzgeçmişSon güncelleme:
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve içtihat değişebilir. Somut olayınız için avukatınıza danışın.
