Ödeme emri, icra takibinin borçluya bildirildiği belgedir ve üzerinde yazan süreler hak düşürücüdür. Borçlunun itiraz hakkını doğru zamanda ve doğru yerde kullanması, takibin kesinleşerek haciz aşamasına geçip geçmeyeceğini belirler.
Ödeme emri geldiğinde ilk yapılacaklar
- Tebliğ tarihini not edin; süreler bu tarihten itibaren işler.
- Takibin türünü belirleyin: ilamsız (genel haciz), kambiyo senetlerine dayalı veya ilamlı.
- Takibin dayanağını ve alacak kalemlerini (asıl alacak, faiz, masraf) inceleyin.
- Süre dolmadan itiraz veya şikâyet yoluna başvurun.
İlamsız takipte itiraz: yedi gün
Borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz sebeplerini göstererek icra dairesine itiraz edebilir; itiraz dilekçeyle veya sözlü beyanla yapılabilir ve takibi durdurur (İİK m.62). Borçlu, takip dayanağı belgedeki imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürecekse bunu ayrıca ve açıkça belirtmelidir; aksi hâlde imzayı kabul etmiş sayılır. Borcun bir kısmı kabul ediliyorsa, itiraz edilen miktarın açıkça gösterilmesi gerekir.
Kambiyo takibinde itiraz ve şikâyet: beş gün
Çek, bono veya poliçeye dayalı takiplerde borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde icra mahkemesine başvurarak imzaya itiraz, borca itiraz veya senedin kambiyo senedi niteliğinde olmadığı gibi şikâyet sebeplerini ileri sürebilir. Kambiyo takibinde itiraz takibi kendiliğinden durdurmaz; takibin durdurulması için icra mahkemesinden karar alınması gerekir (İİK m.168–170).
Alacaklının seçenekleri
| Yol | Nerede | Süre |
|---|---|---|
| İtirazın iptali davası | Genel mahkeme (asliye hukuk, asliye ticaret veya tüketici) | İtirazın tebliğinden itibaren 1 yıl |
| İtirazın kaldırılması | İcra hukuk mahkemesi | İtirazın tebliğinden itibaren 6 ay |
| Alacak davası | Genel mahkeme | Zamanaşımı süresi içinde |
Borçlunun itirazında haksız olduğu anlaşılırsa, alacaklının talebi üzerine alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilir; takibinde haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılan alacaklı aleyhine de aynı oranda tazminata karar verilebilir (İİK m.67). Ticari, tüketici ve kira alacaklarına ilişkin itirazın iptali davalarından önce arabuluculuk şartının bulunup bulunmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.
Süreyi kaçırdıysanız: menfi tespit ve istirdat
Borçlu, icra takibinden önce veya sonra borçlu olmadığının tespiti için menfi tespit davası açabilir. Takipten sonra açılan davada borçlu, alacağın yüzde on beşinden aşağı olmamak üzere teminat göstererek icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı alabilir; menfi tespit davası takibi kendiliğinden durdurmaz. Borç ödenmişse, ödemeden itibaren bir yıl içinde istirdat (geri alma) davası açılabilir (İİK m.72).
Usulsüz tebligat
Ödeme emri usulüne uygun tebliğ edilmemişse borçlu, öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyet yoluyla tebliğ tarihinin düzeltilmesini isteyebilir; bu durumda itiraz süresi düzeltilen tarihten başlar.
Sıkça sorulan sorular
İtiraz ettim, maaşıma haciz gelir mi?
İlamsız takipte süresinde yapılan itiraz takibi durdurur; alacaklı itirazın iptali veya kaldırılması kararı almadıkça haciz yapılamaz. Kambiyo takiplerinde ise icra mahkemesinden takibin durdurulması kararı alınmadıkça takip devam eder.
Zamanaşımına uğramış borç için icra takibi yapılabilir mi?
Takip yapılabilir; ancak zamanaşımı itirazının süresi içinde ileri sürülmesi gerekir. Zamanaşımı icra dairesi veya mahkeme tarafından kendiliğinden dikkate alınmaz.
Borcun bir kısmını kabul ediyorum, ne yapmalıyım?
İtirazda kabul edilen ve itiraz edilen miktarların açıkça gösterilmesi gerekir; kabul edilen kısım bakımından takip devam eder.
Ödeme emri aldıysanız ya da alacağınızı tahsil etmek istiyorsanız, sürelerin kısa olması nedeniyle vakit kaybetmeden hukuki destek alabilirsiniz. Ayrıntılı bilgi için İcra ve İflas Hukuku sayfasını inceleyebilir, Av. Büşra Aygün Okyay ile Kağızman’daki büroda veya telefonla randevu alabilirsiniz.
Av. Büşra Aygün Okyay
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2019). Avukatlık stajını Kars’ta tamamladı; Kağızman’daki bürosunda bireysel ve kurumsal müvekkillere dava takibi ve hukuki danışmanlık hizmeti veriyor. Arabuluculuk ve bilirkişilik eğitimlerini tamamladı.
ÖzgeçmişSon güncelleme:
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve içtihat değişebilir. Somut olayınız için avukatınıza danışın.
